Pryzmat wymogów poznawczych


W dniach 5, 6, 10 października w siedzibie Polsko – Amerykańskiej Fundacji Wolności w Warszawie odbyły się jednodniowe warsztaty dla nauczycieli, przygotowujących się do roli mentorów w ramach programu mentorskiego. Trenerzy CEO pracowali z dwiema grupami nauczycieli polonistów oraz z jedną grupą nauczycieli matematyków.

Tym razem, korzystając z doświadczeń i wiedzy przekazanej nam przez znakomitych specjalistów z Teachers College Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku - Toma Corcorana, Kate Mongomery i Elizabeth Hulbert, głównym tematem spotkania stało się efektywne nauczanie widziane przez pryzmat wymogów poznawczych. Trenerzy zaplanowali to spotkanie tak, aby przekazać jak najwięcej interesujących informacji, które przedstawiali eksperci z Teachers College.

Złożoność zadań

Duża część warsztatów poświęcona była klasyfikacji poziomów złożoności zadań. Idąc za myślą Ruth Mitchell, która mówi, że Osiągnięcia uczniów nigdy nie przerosną poziomu zadania, jakie im przydzielono”, nauczyciele analizowali stopień złożoności proponowanych uczniom zadań. Przeglądali typowe zadania z podręczników oraz układali własne tak, aby jak najbardziej pobudzać uczniów do kreatywnego działania.

Matematycy zapoznali się m.in. z modelem efektywnego nauczania uczniów autorstwa Johna Carolla,  z poziomami głębokości wiedzy Normana Webb’a oraz z  poziomami poznawczymi  Andrew Portera.  W oparciu o zdobytą wiedzę układali zadania matematyczne do prostego działania matematycznego, które reprezentowały różne poziomy wymogów  poznawczych.

Mentorzy pracowali także nad udoskonalaniem zadań edukacyjnych, obserwując fragmenty nagranych przez siebie lekcji i poddając je analizie w zespołach.

Kluczowe elementy lekcji

Nauczyciele - pracując zespołowo - przeanalizowali scenariusze swoich lekcji pod kątem czteroelementowego modelu lekcji (otwarcie, ćwiczenia kontrolowane, praca własna, podsumowanie). Każdy z tych elementów ma niezwykłą wagę dla efektywnego nauczania, w związku z czym warto jest planując lekcję, nie zapominać o żadnym z nich.

Pisanie – na każdej lekcji

Specjalną, adresowaną do polonistów aktywnością, było ćwiczenie umiejętności uczenia uczniów pisania. Pamiętając o tym, że pisanie wspomaga rozumienie pojęć, głębię nauczania i współpracy, wieloaspektowe myślenie oraz metapoznanie nauczyciele planowali uczenie tej umiejętności w taki sposób, aby jak najwięcej aktywności dotyczących tej umiejętności pojawiało się na każdej lekcji. Proponowano różne strategie tego procesu - sortowanie, klasyfikowanie, grupowanie, porównywanie, kontrastowanie, obieranie innego punktu widzenia – a wszystkie one stały się inspiracją do podejmowania coraz to nowych działań w codziennej praktyce nauczycieli

.

Tekst: Agnieszka Wenda, Anna Kępińska, Joanna Walczak