Panel koleżeński w Szkole Podstawowej im. Walerego Goetla w Zelczynie - 16.12.2016r.


W mroźny grudniowy poranek do Szkoły Podstawowej im. Walerego Goetla przybyli nauczyciele z zaprzyjaźnionych szkół, aby wziąć udział w niezwykłym dla niej wydarzeniu: podsumowaniu kilkuletnich działań w ramach programu Całościowy Rozwój Szkoły – poziom zaawansowany.

To był dla wszystkich długi i pracowity dzień, a jego zwieńczeniem okazała się podjęta jednogłośnie decyzja o przyznaniu szkole prestiżowego tytułu Szkoły Uczącej Się. Zdecydowali o tym: moderator oraz paneliści, czyli nauczyciele ze szkół, które także w swojej praktyce stosują strategie oceniania kształtującego i przeszły przez całe działanie CRS:

Katarzyna Zając, Barbara Gromek-Oleksy, Iwona Mędrek, Paweł Lisowski z Gimnazjum nr 1 w Jaworznie;

Monika Orłowska-Przybyła, Iwona Sznapka, Barbara Czyż z Gimnazjum w Ornontowicach;

Urszula Pieczonka, Małgorzata Wiśniewska, Lilianna Pacocha, Marta Brzeziecka ze Szkoły Podstawowej im. 6 Pomorskiej Dywizji Powietrzno-Desantowej w Babicach.

Zanim jednak nadszedł moment przyznania i wręczenia certyfikatu, wszyscy paneliści wzięli udział w spacerze edukacyjnym, podczas którego obejrzeli 6 lekcji, które przygotowali gospodarze:

przyroda w kl. VI a, prowadzący: mgr Marcin Kaszuba,

język polski w kl. IV a, prowadząca: mgr Beata Morek,

matematyka w kl. VI b, prowadząca: mgr Magdalena Ocetkiewicz,

edukacja wczesnoszkolna kl. I, prowadząca: mgr Danuta Wicher,

edukacja wczesnoszkolna kl. III, prowadząca: mgr Agnieszka Pawlica,

edukacja wczesnoszkolna kl. III, prowadząca:  mgr Maria Przebinda.

W wyniku obserwacji, a także rozmowy z uczniami i nauczycielami paneliści skonstatowali, że Szkoła Podstawowa im. Walerego Goetla w Zelczynie profesjonalnie wdraża idee oceniania kształtującego oraz tworzy atmosferę sprzyjającą uczeniu się uczniów.

Sformułowano następujące wnioski dfotyczace pozytywnych schematów/wzorców zaobserwowanych w szkole:
Strategia I

  • Podawanie uczniom celów i kryteriów sukcesu do lekcji - na 6 lekcjach z 6 obejrzanych.
  • Cele i kryteria widoczne przez cały czas w każdej sali 6/6 (w każdej sali osobne stałe miejsce na cele i kryteria, w klasie pierwszej zapisane w formie obrazków i piktogramów).
  • Umożliwienie uczniom dodawania własnych kryteriów do lekcji - na niektórych lekcjach 3/6 .
  • Wykorzystywanie celów i kryteriów w czasie lekcji 6/6 (wspólne z uczniami: uszczegółowianie celów, ustalanie kryteriów do celu, ustalanie na początku lekcji, co w zakresie celu już  uczniowie wiedzą, graficzne przedstawianie kolejnych kroków w dochodzeniu do celu, układanie przez uczniów kryteriów do zadań zgodnie z celami lekcji).
  • Monitorowanie podczas lekcji realizacji kryteriów sukcesu 5/6 („stop klatki” i sprawdzanie wraz z uczniami, co już udało się osiągnąć).
  • Dobrze dobrane zadania edukacyjne, metody i techniki do założonych celów 6/6.
  • Podsumowywanie lekcji razem z uczniami  5/6, a w odniesieniu do celów i kryteriów sukcesu 3/6 (umożliwienie uczniom refleksji na temat osiągnięć, samooceny).

Strategia IV

  • Zadania edukacyjne dobrano tak, aby stosowanie pracy w grupach było efektywne 6/6.
  • Uczniowie umieją sprawnie pracować w parach i grupach 6/6  (słuchają się wzajemnie, przestrzegają czasu na wypowiedź, szybko organizują się w pary i grupy).
  • Stosowanie przez uczniów prostych technik oceny koleżeńskiej 4/6 (uczniowie znają zasady oceny koleżeńskiej, potrafią stosować się do ustalonych kryteriów, udzielają informacji zwrotnej, nie domagają się oceny sumującej, wątpliwości dyskutują z nauczycielem).
  • Przeniesienie ciężaru aktywności w czasie lekcji z nauczyciela na ucznia 6/6 (aktywność i zaangażowanie uczniów na każdym etapie lekcji są bardzo duże, nauczyciel organizuje proces uczenia się uczniów, ale ich nie wyręcza; duża świadomość uczenia się uczniów).

Paneliści wskazali także obszar do rozwoju:

Częstsze stwarzanie uczniom możliwości do wspólnego z nauczycielem podsumowania lekcji w odniesieniu do ustalonych celów i kryteriów.

Drugą część dnia rozpoczął krótki program artystyczny w wykonaniu uczniów. Część merytoryczną, czyli panel koleżeński zainicjowały liderki i członkinie grup Pomocnych Przyjaciół - Magdalena Ocetkiewicz, Maria Przebinda i Danuta Wicher, które przedstawiły prezentację dotyczącą strategii wdrażanych w szkole, a podlegających obserwacji podczas spaceru edukacyjnego.      

Następnie wszyscy obecni: paneliści, nauczyciele, dyrekcja oraz goście (rodzice, samorząd uczniowski oraz przedstawiciele samorządu lokalnego: Ewa Masłowska - wiceprzewodnicząca Rady Miejskiej w Skawinie, Marek Marzec - kierownik wydziału Edukacji i Zdrowia UMiG Skawina, Janusz Śmiech - sołtys Zelczyny, Grzegorz Lelek - sołtys Ochodzy, przewodnicząca Rady Rodziców - Katarzyna Ciernia wraz z innymi przedstawicielami rady) zostali zaproszeni do dyskusji world cafe
Tematy, które można było wybrać do rozmowy:

  1. Rola nauczyciela we współczesnej szkole.
  2. Dobra lekcja, czyli jaka?
  3. Po co uczniowi i nauczycielowi cele i kryteria?
  4. Jak informacja zwrotna pomaga w uczeniu się?
  5. Co oznacza odpowiedzialność ucznia za proces uczenia się?
  6. Co oznacza dialog w szkole? Kto z kim, kiedy i o czym?

Na koniec nastąpiła prezentacja plakatów, które powstawały podczas dyskusji przy stolikach.

Decyzją Panelistów Szkole Podstawowej im. Walerego Goetla w Zelczynie przyznano tytuł Szkoły Uczącej Się. Certyfikat odebrała pani Dyrektor Teresa Dąbrowska, która dziękowała przede wszystkim swoim nauczycielom.
Za działania szczególnie korzystne w tej szkole uznaliśmy:

  • sposób organizacji pracy w grupach na wysokim poziomie,
  • różnorodność stosowanych technik związanych z wdrażaniem strategii I i IV,
  • fakt, że uczniowie chętnie pracują w parach i grupach; są bardzo zaangażowani w proces uczenia się,
  • dbałość o relacje między uczniami i nauczycielami - uczniowie nie obawiają się popełniać błędów, śmiało proponują rozwiązania, w tym także kryteria sukcesu,
  • stałą obecnść i przejrzystość celów - wykorzystywanie ich w czasie lekcji; praca z kryteriami (zwłaszcza w klasie pierwszej, gdzie wdrażanie strategii trwa od niedawna, bo zaledwie od 3 miesiący),
  • przeniesienie aktywności z nauczyciela na ucznia.

Warto, aby tak świetnie pracująca szkoła szerzej dzieliła się swoimi osiągnięciami. Sugerujemy nagrywanie lekcji w celu propagowania dobrych praktyk. To nasze życzenie obok wyżej wymienionych „gwiazd”.

Gratuluję szkole osiągniętego sukcesu i życzę dalszych owocnych działań. Dziękuję również panelistom za współpracę, zaangażowanie i profesjonalizm w czasie spaceru edukacyjnego i dyskusji o jakości nauczania. Pani Dyrektor oraz nauczycielom dziękuję za stworzenie miłej atmosfery, otwartość w prezentowaniu warsztatu pracy i chęć dzielenia się doświadczeniem.

Mam nadzieję, że to nie koniec lecz początek nowej drogi. Do zobaczenia zatem na kolejnych ścieżkach edukacji…

Mirosława Motyka
Moderator Panelu Koleżeńskiego i Opiekun Szkoły w Programie

Całościowy Rozwój Szkoły – poziom zaawansowany, Centrum Edukacji Obywatelskiej