Panel Koleżeński w Szkole Podstawowej w Stawkach


29 listopada 2017 r. w Szkole Podstawowej w Stawkach odbył się panel koleżeński. To kolejna szkoła, która ukończyła V edycję działania Całościowy Rozwój Szkoły na poziomie zaawansowanym i otrzymała Tytuł Szkoły Uczącej Się.

Współpracę z Centrum Edukacji Obywatelskiej szkoła w Stawkach rozpoczęła cztery lata temu poszukując inspiracji do zmian w procesie uczenia się i nauczania. Realizując najpierw działanie CRS1 rozpoczęto następnie – wspólną decyzją dyrektor Małgorzaty Wdowczyk oraz zespołu nauczycieli – pracę w ramach Całościowego Rozwoju Szkoły na poziomie zaawansowanym (CRS2). Było to współdziałanie nauczycieli w ramach zespołów Pomocnych Przyjaciół w celu wprowadzania strategii oceniania kształtującego, najpierw w klasach gimnazjalnych, później również wśród młodszych uczniów. Nie było łatwo. Trudności pojawiały się tak jak wszędzie tam, gdzie wdrażane są zmiany. Zespoły nauczycielskie były jednak gotowe do rozwiązywania problemów, co przy wsparciu dyrekcji szkoły zagwarantowało sukces, a o jego wymiarze mogli naocznie przekonać się podczas spaceru edukacyjnego zaproszeni na panel goście.

W wydarzeniu uczestniczyli nauczyciele ze szkół wdrażających strategie oceniania kształtującego – Szkoły Podstawowej w Sadkach, Szkoły Podstawowej nr 27 w Toruniu, Szkoły Podstawowej w Pakości,  co ułatwiło wymianę doświadczeń oraz wspólną pracę panelistów przy analizowaniu wyników spaceru edukacyjnego.

Zajęcia z uczniami były prowadzone w trzech klasach gimnazjalnych: język angielski w kl. IIa, historia w kl. IIIb, biologia w kl. IIIa oraz w trzech klasach młodszych: edukacja wczesnoszkolna – kl. IIIa, matematyka – kl. VIa, język polski – kl. Va. Obszarem obserwacji była strategia I, czyli cele i kryteria sukcesu oraz strategia IV. Obserwatorzy mieli za zadanie skupić się na trzech aspektach działań nauczyciela i uczniów:

1. Określanie celów, kryteriów i odwoływanie się do nich w czasie lekcji.

2. Podsumowanie lekcji w odniesieniu do celów i kryteriów lekcji.

3. Uczniowie korzystają z siebie nawzajem jako zasobów edukacyjnych.

Oto wzorce w pracy szkoły, które zauważyli obserwatorzy:

Strategia I

  • nauczyciele podają lub ustalają wspólnie z uczniami cel lekcji oraz kryteria sukcesu;
  • cel lekcji (na wszystkich obserwowanych lekcjach był to jeden cel lekcji) jest widoczny dla uczniów przez cały czas trwania zajęć – zapisany na tablicy/plakacie/podany uczniom do wklejenia w zeszycie;
  • kryteria sukcesu do lekcji nauczyciele podają uczniom na kartach pracy; są one również uwidocznione na tablicy, uczniowie zapisują je w zeszytach lub wklejają do zeszytu;
  • przez zadawanie uczniom pytań nauczyciele sprawdzają rozumienie celu i kryteriów, szczególnie wtedy, gdy cel/kryteria sukcesu były podane;
  • uczniowie sygnalizują rozumienie kryteriów – udzielają nauczycielowi informacji zwrotnej korzystając z proponowanych technik (kciuki, patyczki, światła);
  • nauczyciele nawiązują do wiedzy znanej uczniom w celu wzmocnienia zaangażowania uczniów stosując zadania na dobry początek np. „matematyczne ciasteczko”, film, ocenę koleżeńską, „tajemniczy kuferek”, grę dydaktyczną;
  • lekcje zostały zakończone podsumowaniem, w którym uczniowie odnosili się do celu i kryteriów oraz dokonywali samooceny swojej pracy na lekcji (wyjściówka, oś, tarcza, walizka, kciuki, kostka "runowska").

Strategia IV

  • na wszystkich lekcjach nauczyciele stwarzają uczniom możliwości wspólnego uczenia się organizując pracę w parach i w grupach;
  • uczniowie, pracując w parach/grupach, układają odpowiedzi, rozwiązują zadania, wykorzystują wyniki gry do rozwiązania zadania i współdziałają ze sobą stosując się do ustalonych zasad – przestrzegają wyznaczonego czasu, dzielą się realizacją zadań, dyskutują na podany temat.

Paneliści pozostawili szkole wypełnione arkusze obserwacji wizyty panelowej zawierające wnioski ze spaceru edukacyjnego i zauważone szczególnie korzystne działania  informacją zwrotną na temat w obszarze strategii dobrego nauczania (kilka przykładów poniżej):

  • Nauczyciele stosują zróżnicowane techniki OK.
  • Strategie oceniania kształtującego są widoczne na wszystkich lekcjach.
  • Podobał mi się pomysł „ciasteczek” jako rozgrzewka na początku lekcji. Takie „ciasteczka” mogą rozpoczynać lekcje wszystkich przedmiotów.
  • Podoba mi się pomysł umieszczania NaCoBeZu do sprawdzianu na stronie szkoły.
  • Szczególnie korzystna była umiejętność wykorzystania gier dydaktycznych.
  • Mądre partnerstwo pozwala uzyskać wspaniałe efekty.

W drugiej części dnia panelowego do grupy uczestniczącej w spacerze edukacyjnym dołączyli zaproszeni goście – przedstawiciele władz, rodziców oraz pozostali nauczyciele grup Pomocnych Przyjaciół, wdrażający strategie w pracy z uczniami. Powszechny aplauz zdobyli uczniowie, którzy przedstawili swoją i nauczycieli pracę nad wdrażaniem strategii oceniania kształtującego w postaci OKejowego pociągu. Następnie wszyscy razem z uczniami wzięli udział w dyskusji world cafe na tematy wybrane przez szkołę:

  • Szkoła jako „podróż z pasją” dla ucznia i nauczyciela.
  • Jak pomagać się uczyć?
  • Co buduje dobre relacje nauczyciel – uczeń?
  • Rodzice w szkole – przeciwnicy czy sojusznicy nauczyciela?
  • Nowoczesne technologie na lekcji.

Ten ogromnie ważny dla szkoły dzień zakończył się podsumowaniem dyskusji, a ostatnim jego elementem było przekazanie na ręce dyrektor szkoły – pani Małgorzaty Wdowczyk oficjalnego certyfikatu jakości: Tytułu Szkoły Uczącej Się. Został także odczytany list prezesa Fundacji Centrum Edukacji Obywatelskiej – dr. Jacka Strzemiecznego oraz Dyrektor Zarządzającej Programem SUS – pani Marty Dobrzyńskiej zawierający gratulacje dla szkoły.
Pani Dyrektor, Nauczyciele – gratuluję osiągnięcia Tytułu Szkoły Uczącej Się i życzę dalszej  wytrwałości w OKejowej pracy z uczniami.

Moderatorka Panelu Koleżeńskiego, Opiekunka szkoły w programie CRS2 - Elżbieta Elmrych