Panel w Szkole Podstawowej nr 1 w Czarnej Białostockiej


Czarna Białostocka to miasto położone pośród pięknych lasów Parku Krajobrazowego Puszczy Knyszyńskiej nieopodal przejścia granicznego z Białorusią. 25 maja 2018 r. w Szkole Podstawowej nr 1 im. Jana Pawła II odbył się panel koleżeński. Przy wejściu do szkoły widnieje motto - słowa jej patrona: „Musicie od siebie wymagać, nawet gdyby inni od was nie wymagali”.

 

Towarzyszy ono uczniom i nauczycielom tej szkoły w drodze do tytułu SUS od roku szkolnego 2010/11 - początkowo od rad szkoleniowych, indywidualnych kursów internetowych, później przy realizacji programu „Procedura SUS, ocenianie kształtujące w szkole”, aż wreszcie od roku szkolnego 2015/16 w programie Całościowy Rozwój Szkoły - poziom zaawansowany. Panel koleżeński stanowił więc podsumowanie i ukoronowanie dotychczasowej pracy  ze strategiami oceniania kształtującego w tej szkole, która do poprzedniego roku szkolnego funkcjonowała jako Gimnazjum w Czarnej Białostockiej.



Na spacer edukacyjny oraz spotkania merytoryczne z nauczycielami i uczniami szkoła zaprosiła gości ze szkół stosujących ten sam system jakości pracy: Gimnazjum nr 1 im. Danuty Siedzikówny „Inki” w Ełku, Szkoły Podstawowej nr 15 w Olsztynie, Katolickiej Szkoły Podstawowej im. Świętej Rodziny w Olsztynie oraz  Szkoły Podstawowej nr 2  im. Władysława Jagiełły w Hajnówce.

Celem pierwszej części  wizyty w szkole w czasie panelu koleżeńskiego jest zapoznanie gości z funkcjonowaniem szkoły w zakresie wybranych przez szkołę strategii oceniania kształtującego. Pierwszym zadaniem panelistów było zebranie dowodów na spełnienie przez szkołę określonych przez nią kryteriów. Obserwacje prowadzono w czasie spaceru edukacyjnego, który  obejmował 15-minutowe fragmenty 6 lekcji (matematyka kl. 4a SP oraz lekcje w klasach gimnazjalnych: biologia kl. 2a, j. polski kl. 3c, geografia kl. 2b, fizyka kl. 3a, j. angielski kl. 3b).

W oparciu o dowody zebrane w czasie spaceru oraz wyniki rozmów z uczniami, które odbyły się po spacerze, zostały zdiagnozowane standardy/wzorce pracy funkcjonujące w szkole:

 

Strategia I: Określanie i wyjaśnianie uczniom celów uczenia się i kryteriów sukcesu.

  • N-l podał lub ułożył wspólnie z uczniami cele lekcji
  • N-l podał lub ułożył z uczniami kryteria sukcesu do lekcji
  • N-l  rozpoczyna zajęcia od nawiązania do wiedzy wcześniej nabytej przez uczniów
  • N-l  przygotowuje zadania edukacyjne odpowiadające kryteriom sukcesu
  • N-l  podczas realizacji kryteriów sukcesu – robi „stop klatki” i sprawdza wraz z uczniami, co już udało  się osiągnąć
  • N-l wraz z uczniami podsumowuje lekcję w odniesieniu do celów lekcji lub kryteriów sukcesu
  • Uczniowie sygnalizują w wybrany sposób zrozumienie celu
  • Uczniowie sygnalizują w wybrany sposób zrozumienie kryteriów
  • Zapytani uczniowie mówią, co już wiedzą na dany temat
  • Zapytani uczniowie wskazują, które kryterium realizowali w danym zadaniu (monitorowanie kryteriów)
  • Zapytani uczniowie wskazują, co zostało zrealizowane na danym etapie lekcji
  • Uczniowie wraz z N-lem  podsumowują lekcję w odniesieniu do celów lub kryteriów

Strategia IV: Umożliwienie uczniom korzystania z siebie nawzajem jako zasobów edukacyjnych.

  • N-l stwarza sytuacje, w których uczniowie samodzielnie rozwiązują problemy współpracując w parach lub grupach
  • Uczniowie wspólnie rozwiązują zadania edukacyjne, tłumaczą i uczą się nawzajem współpracując w parach lub grupach

Celem drugiej części spotkania, czyli dyskusji panelowej w czasie panelu koleżeńskiego było przedstawienie/przypomnienie uczestnikom procesu pracy w szkole ze strategiami RUN oraz otwarta dyskusja na temat wdrażanych strategii i refleksja  o zmianach w szkole. Tę część rozpoczęła pani dyrektor - Ewa Wysocka, która przywitała przybyłych gości, uczniów i rodziców. Głos zabrał również burmistrz miasta - Pan  Jacek Chrulski, który kiedyś jako nauczyciel tejże szkoły wdrażał ocenianie kształtujące. Następnie zostaliśmy zapoznani z drogą, jaką przebyła szkoła w pracy nad wdrażaniem strategii oceniania kształtującego przygotowaną przez zespół nauczycieli z grupy Pomocnych Przyjaciół. Po tej części odbyła się  dyskusja World Cafe wokół wybranych przez szkołę tematów:

  • Co pomaga się uczyć?
  • Współpraca - potrzeba, czy przeszkoda?
  • Rola nauczyciela we współczesnej szkole.
  • Dobra lekcja, czyli jaka?
  • Jak dalej rozwijać ocenianie kształtujące po panelu?

Dyskusja zaowocowała licznymi pomysłami zebranymi na plakatach, które będą inspiracją do dalszych działań nauczycieli ze szkoły gospodarzy, a być może i ze szkół zaproszonych gości. Podsumowaniem dyskusji niech będzie cytat na temat roli nauczyciela z pasją: „nauczyciel powinien zapalać uczniów do zdobywania wiedzy i rozwoju dzięki własnemu płomieniowi”.

Za szczególnie korzystne w obszarze pracy ze strategiami w tej szkole paneliści uznali m.in. następujące działania:

  • praca z kryteriami – podawanie ich na lekcji i do sprawdzianów
  • różne sposoby podawania celów i kryteriów
  • fakt, że uczniowie uczestniczą w tworzeniu kryteriów do lekcji
  • rozpoczynanie zajęć od nawiązania do wcześniejszej wiedzy, wskazywanie uczniom tych obszarów, które będą im potrzebne do danych zajęć
  • podsumowanie lekcji, kiedy nauczyciel otrzymuje IZ na temat opanowania kryteriów sukcesu
  • podsumowanie lekcji w odniesieniu do kryteriów przy wykorzystaniu róznych technik: światła, kciuki, kostki, itp.
  • robienie przez nauczycieli „stop-klatek” podczas realizacji kryteriów sukcesu i sprawdzanie wraz z uczniami, co udało się już osiągnąć
  • współpraca nauczyciel- uczeń
  • umiejętność pracy w grupach
  • otwartość na problemy uczniów, gotowość do dyskusji, ewentualnej zmiany w sposobach nauczania

     

Szkoła Podstawowa nr 1 im. Jana Pawła II w Czarnej Białostockiej otrzymała Tytuł Szkoły Uczącej Się. GRATULUJEMY!

tekst: Hanna Mąka  - moderatorka panelu, opiekunka szkoły w działaniu Całościowy Rozwój Szkoły (CRS2)