Zakończyliśmy kolejny kluczowy etap współpracy między Centrum Edukacji Obywatelskiej, a Академія вчительства oraz V.N. Karazin Kharkiv National University. W ramach programu Szkoła ucząca się współtworzyliśmy i wdrożyliśmy specjalistyczny kurs dla ukraińskiej kadry kierowniczej, wspierający ich w najtrudniejszych wyzwaniach współczesnej edukacji.
Cele i zakres wsparcia
Głównym założeniem kursu było wzmocnienie 17 liderów i liderek oświaty z obwodów najmocniej dotkniętych działaniami wojennymi (charkowskiego, dniepropietrowskiego oraz czernihowskiego).
Skupiliśmy się na trzech filarach:
- przywództwo edukacyjne w sytuacjach kryzysowych;
- rezyliencja – rozwijanie narzędzi radzenia sobie z traumą i chronicznym stresem;
- dydaktyka – definiowanie roli dyrektora w doskonaleniu uczenia się poprzez strategie oceniania kształtującego.
W pracy z uczestnikami wykorzystaliśmy metodologię i zasoby wypracowane przez ostatnie 20 lat w ramach Studiów Podyplomowych Liderów Oświaty (SPLO).
Partnerstwo ponad granicami
Fundamentem naszych działań od początku była partnerska współpraca z ukraińskimi ekspertkami. Warsztaty i sesje seminaryjne realizowane były w polsko-ukraińskich parach trenerskich:
- Katarzyna Olejnik i Лілія Гриневич (moduł przywództwa),
- Anna Chełmińska i Tania Golovatenko (moduł rezyliencji),
- Sylwia Żmijewska-Kwiręg i Ірина Унгурян (moduł uczenia się i OK).
Zgodnie z modelem SPLO, do prowadzenia grup seminaryjnych zaprosiliśmy również doświadczonych ukraińskich dyrektorów: Маrynę Кільніćką, Galinę Поgorelovą oraz Igora Kozlovskiego. Za merytoryczne przygotowanie moderatorów odpowiadały Anna Dojer i Tetiana Datsenko, a nad sprawną organizacją i komunikacją czuwały Olha Vyhovska i Євгенія Фадєєва.
Edukacja silniejsza niż wojna
Wizyta w Kijowie pokazała niezwykłą siłę ukraińskiego środowiska oświatowego. Dyrektorzy, którzy na co dzień prowadzą szkoły w warunkach zdalnych lub w schronach, z pełnym zaangażowaniem planowali zmiany w swoich placówkach. Nawet alarmy przeciwlotnicze, które dwukrotnie przeniosły warsztaty o redukcji stresu do schronów, nie przerwały procesu uczenia się, tylko zmieniły jego kontekst.
Siedziba Uniwersytetu Karazina w Kijowie stała się na te kilka dni przestrzenią budowania relacji i wymiany doświadczeń. Zauważamy, że polska i ukraińska szkoła mierzą się z podobnymi wyzwaniami: od komunikacji z rodzicami, po wdrażanie nowoczesnych metod oceniania. Jednocześnie jako program SUS widzimy ogromny potencjał w uczeniu się od strony ukraińskiej, m.in. w zakresie edukacji zdalnej i budowania etosu zawodu nauczyciela.
Perspektywy na przyszłość
To doświadczenie otwiera nowy rozdział w historii programu Szkoła ucząca się. Już teraz planujemy kolejne kroki:
- Budowanie bezpośrednich relacji partnerskich między polskimi a ukraińskimi szkołami.
- Współpracę między Uniwersytetem Civitas a Uniwersytetem Karazina.
- Dalszą wymianę wiedzy w oparciu o ukraiński program doskonalenia nauczycieli WEKTOR.
Wierzymy, że wzmacnianie ukraińskiej edukacji „na miejscu” to najlepsza inwestycja w przyszłość. Jesteśmy dumni z polskiego zespołu trenerskiego oraz naszych ukraińskich partnerów za podjęcie tego nieoczywistego, ale niezbędnego wyzwania.
„Te dni były nie tylko merytoryczne, ale i pełne radości. Doświadczenie i praktyki, które poznaliśmy, są bezcenne. Zmiana to ścieżka, na której nie od razu widać rezultaty, ale to właśnie jest w tym najciekawsze” – podsumowała jedna z uczestniczek.
Zdjęcia: Олена Воюта / V.N. Karazin Kharkiv National University Академія вчительства
Kurs dla dyrektorów realizowany był w ramach projektu „Odporny dyrektor w Ukrainie kluczem skutecznych reform edukacyjnych”, współfinansowanego ze środków Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności w ramach programu RITA, realizowanego przez Fundację Edukacja dla Demokracji. Wsparcie tłumaczeniowe zapewniły: Міжнародний фонд „Відродження” oraz Daria Lewicka.